Khi bước vào công trường lúc lớp vữa lót vừa se mặt, nhìn bằng mắt thường dưới ánh đèn tạm thì sàn nào cũng có vẻ phẳng phiu. Thế nhưng lúc thợ bắt đầu đặt những viên gạch khổ lớn xuống, chỉ một gờ nổi nhỏ hay vũng lõm nhẹ ở lớp nền cũng đủ làm viên gạch cập kênh, gõ vào nghe tiếng bộp rỗng bên dưới. Kiểm tra kỹ khâu cán nền lát gạch ngay từ lúc vữa còn sửa được sẽ giúp gia chủ tránh cảnh phải đục lên làm lại khi gạch đã đóng rắn.
Cán nền là bước trải lớp vữa xi măng cát lên sàn bê tông để lấy cốt cao độ (mức cao chuẩn của mặt sàn) và tạo bề mặt bằng phẳng trước khi lát. Dụng cụ kiểm tra dễ kiếm và trực quan nhất tại công trình là một cây thước nhôm dài kết hợp với đèn pin hoặc đèn rọi đặt sát mặt đất. Bạn đặt cạnh thước áp sát xuống nền theo chiều dọc, chiều ngang và cả đường chéo của căn phòng, sau đó chiếu đèn từ một bên để nhìn khe sáng lọt qua gầm thước. Chỗ nào ánh sáng lọt qua nhiều là nền bị võng, còn nơi đầu thước bị bập bênh tức là mặt vữa đang gồ lên.
Sai lầm dễ gặp ở nhiều công trình thi công lát sàn là tặc lưỡi bỏ qua các vết lồi lõm này rồi chờ đến lúc lát mới đắp thêm hồ dầu hoặc vữa dày lên lưng gạch để bù cốt. Cách xử lý tình thế đó tạo ra độ dày mỏng khác nhau bên dưới viên gạch; khi lớp vữa co ngót lúc khô đi, chỗ dày rút nhiều hơn chỗ mỏng, kéo theo hiện tượng rỗng chân và dẫn đến sàn gạch bị bong sau một thời gian đi lại. Sự đánh đổi ở đây rất rõ: dành thêm thời gian gọt phần gồ, bù phần lõm trên nền và chờ khô sẽ làm chậm tiến độ một chút, đổi lại mặt nền chuẩn giúp thợ trải keo dán gạch bằng bay răng cưa đều tay và bám chắc hơn nhiều.
Chẳng hạn trong các dự án cải tạo hoặc thiết kế nội thất chung cư, gia chủ thường chọn gạch khổ lớn để mặt sàn ít đường mạch, đồng thời kết hợp hệ tủ bếp dài đặt sát tường. Nếu phần nền góc bếp cán bị dốc hoặc lượn sóng, thợ lắp tủ sẽ phải kê kích chân tủ rất vất vả, kéo theo tấm mặt đá bếp đặt bên trên dễ bị lệch cốt hoặc hở khe tiếp giáp với tường. Việc giữ cho nền thật phẳng ở các khu vực kê đồ nặng hay góc phòng tắm cũng giúp quá trình đo đạc, lắp đặt mặt đá lavabo và mặt bàn đá chế tác theo kích thước từ đá gốc thạch anh hoặc đá thiêu kết sau này diễn ra vừa vặn, hạn chế phải chèn trét silicon quá dày để che khuyết điểm.
Ngoài vùng giữa phòng, mép tường và khu vực cửa ra vào là hai vị trí thước cán của đội thợ hay bị vướng nên dễ hụt vữa hoặc dồn vữa cao hơn bình thường. Nếu mặt nền ở chân tường bị vồng nhẹ, sau này khi đóng phào chân tường sẽ lộ khe hở bên dưới rất khó coi; ngược lại, nền hụt ở ngay ngưỡng cửa sẽ làm viên gạch tại vị trí hay dẫm chân nhất dễ bị sứt cạnh do thiếu điểm tựa. Ở những khu vực có phễu thu sàn như ban công hay nhà tắm, việc kiểm tra lại chuyển sang xem độ dốc thoát nước có đều về miệng thu hay không bằng cách dội thử một gáo nước khi nền đã cứng, thay vì ép phẳng ngang như phòng khách.
Thời điểm thuận lợi để nghiệm thu lớp nền là khi mặt vữa vừa đủ cứng để bước lên không lún chân nhưng chưa khô trắng hoàn toàn, vì lúc này việc cạo bớt điểm gồ hay trát bù chỗ trũng với lớp hồ kết nối vẫn còn ăn nhập với nền cũ. Lưu ý thêm là MoreStone chỉ chế tác mặt đá bếp, mặt bàn đá và mặt đá lavabo theo kích thước chứ không bán hay thi công gạch ốp lát, nên ở khâu làm sàn bạn cần trao đổi thẳng nguyên tắc nghiệm thu độ phẳng với tổ đội xây dựng ngay từ trước khi trộn mẻ vữa đầu tiên.
Trước buổi thợ chuẩn bị lát viên gạch đầu tiên vào ngày mai, bạn hãy cầm sẵn một cây thước nhôm thẳng dài khoảng hai mét cùng chiếc đèn pin nhỏ ra công trường, rà thử qua lối đi chính và góc dự định đặt hệ tủ bếp để đánh dấu ngay những điểm cần bù gọt kịp thời.